Jest to krótkotrwała i przemijająca utrata przytomności spowodowana nagłym rozszerzeniem naczyń. Efektem tego jest zmniejszony napływ krwi do mózgu, co powoduje jego niedokrwienie i utratę przytomności.

Najczęstsze przyczyny omdleń:

  • silne negatywne bodźce, np. widok krwi, niepomyślna wiadomość, silny lęk, nieprzyjemne zapachy, duszne pomieszczenia.
  • ból

Typowe objawy poprzedzające omdlenie:

  • osłabienie
  • „mroczki” przed oczami
  • szumy w uszach
  • blada, spocona skóra

Utracie przytomności często towarzyszy upadek poszkodowanego, co może doprowadzić do urazów wynikających z uderzenie o przedmioty znajdujące się w otoczeniu.

Rozpoznanie:

  • Na podstawie oceny funkcji życiowych:
    • poszkodowany jest nieprzytomny, ale
    • oddech jest zachowany,
    • tętno z reguły wyczuwalne (możliwe zwolnienie)
  • Oraz na podstawie wywiadu od świadków zdarzenia.

Postępowanie:

  1. Ułożenie poszkodowanego na plecach
  2. Zastosowanie pozycji czterokończynowej, tj. jednoczesne uniesienie kończyn górnych i dolnych.

    U kobiety w zaawansowanej ciąży, zamiast w/w pozycji należy zastosować ułożenie na lewym boku (bądź podłożenie poduszki lub koca pod prawy bok w pozycji na plecach)

  3. Zapewnienie dostępu świeżego powietrza
  4. Poluźnienie krawata, rozpięcie kołnierzyka
  5. Do momentu odzyskania przytomności – kontrola parametrów życiowych
  6. Jeśli po kilku minutach świadomość nie powraca – wezwanie pogotowia.

Nie wolno:

  • cucić poszkodowanego przez uderzenia w twarz
  • wlewać mu do ust zimnej wody (ryzyko zakrztuszenia!)

Powikłania:

Nieodzyskanie przez poszkodowanego przytomności pomimo zastosowania powyższej procedury może świadczyć o:

  • innej, poważniejszej przyczynie utraty przytomności
  • urazie czaszkowo-mózgowym, do którego doszło w trakcie upadku

W tych przypadkach należy wprowadzić postępowanie jak przy utracie przytomności.

Należy pamiętać, że niedrożność dróg oddechowych spowodowana opadaniem języka może być przyczyną nagłego zatrzymania krążenia!